• Portada
• ATTAC: unha presentación
  ¿Que é ATTAC?
  ¿Qué pretende?
  ¿Que obxetivos se propón?
  Propostas de ATTAC
• Que é a OMC
• Tobin Tax
  

¿Que é ATTAC?
Nado a partires dunha iniciativa do director de Le Monde Diplomatique en Francia en Xuño de 1998, ATTAC é un movimento internacional de cidadáns, preocupados polos asuntos colectivos e empeñados en buscarlles solución.

¿Qué pretende?
A finalidade de ATTAC é devolverlles ós cidadadáns o poder arrebatado polas transnacionais e os grupos de interese.

¿Qué obxectivos se propón?
· Establecer mecanismos democráticos de regulación e control dos mercados e do sistema financiero internacional;
· Impulsar e fortalece-lo desenvolvemento dunha opinión pública mundial independente, activa e ben informada.

Entre outras medidas ATTAC propón:
· Gravar co imposto coñecido como Taxa Tobin as transaccións especulativas nos mercados de divisas· Suprimir os paraísos fiscais
· Anular a débeda externa dos países empobrecidos
· Contestar ó discurso homoxéneo e monolítico repetido e amplificado por doquier de que só existe un xeito posible de facer economía, dar alternativas e fomentar o debate e a reflexión entre os cidadáns.

ATTAC colabora con outros movimentos, con redes sociais e con publicacións para acadar os seus obxectivos. Son xa miles de persoas que no mundo se uniron a ATTAC e participan en redes e grupos de información, de estudio e debate, e en campañas nacionais e internacionais. O que ATTAC se propón combatir , a dictadura dos mercados, está na orixe de case tódolos problemas actuais: a destrucción do planeta e as culturas, a débeda, a inseguridade persoal e colectiva e o conflicto entre pobos. Os resultados acadados ata o de agora foron alentadores: a simple publicación das condicións dictatoriais do Acordo Multilateral de Investimentos, as mobilizacións contra a Ronda do Milenio da OMC en Seattle e a anulación da Xuntanza do Banco Mundial en Barcelona, paralizaron algunhas das iniciativas máis agresivas dos poderes económicos mundiais.

A OMC, Organización Mundial do Comercio (ou WTO: World Trade Organization) nace como resultado dun longo e complexo proceso de negociacións, coñecido como "Ronda Uruguay", que culmina, en xaneiro de 1995 coa sustitución do GATT (Acordo Xeral de Aduanas e Comercio), que establecera as normas reguladoras do comercio internacional dende 1948. Créase co obxectivo de favorece-lo comercio internacional, especialmente entre os pasíses máis ricos, pero sin poñer en peligro os intereses económicos dalgúns sectores deses países. Dende o seu inicio a OMC non só non forma parte do sistema de Nacións Unidas, senón que ademáis non se somete á Carta da ONU.

As seguintes son as súas principais áreas de actuación:
· a regulación dos aranceis e as normativas que atinxen ó comercio internacional: calqueira posible "obstáculo" á libre circulación de productos -dende a protección medio ambiental ás normas de calidade alimentaria, pasando polo respeto á identidade cultural dos pobos- pode ser motivo de sanción para o país "infractor";· a liberalización dos intercambios comerciais en materia de agricultura e gandería; entre outros aspectos, a supresión de obstáculos na comercialización de productos modificados xenéticamente;
· as patentes e a propiedade intelectual (lembremos que o 80% das patentes están en mans das multinacionais); o acordo TRIPS faculta ás empresas para patentar dende os inventos hasta os achádegos científicos incluidos os que podan ter valor terapéutico ou mediciñal;· os servicios (en proceso de negociación): a saúde, a educación, o acceso á auga potable, as pensións, os seguros de vida...e un longo etcétera no cal se convirten todos estes bens públicos en bens de consumo que poden comprarse e venderse.

O órgano de goberno da OMC é o seu Consello Xeral. Nel, non tódolos países teñen o mesmo número de representantes: éste depende da riqueza do país. O propio Consello elabora as normativas, vixila a súa execución e resolve os conflictos que poidan surxir: ésto supón unha concentración de poder absolutamente incompatible coas normas de funcionamento dunha institución democrática. Este Consello basea as súas decisións nos documentos elaborados polos seus comités de expertos. Nestes comités abondan membros das máis importantes multinacionais da Terra.

En síntese: a OMC é unha organización opaca, de carácter antidemocrático e creada co obxectivo de facilita-lo movimento das grandes multinacionais dos paises ricos ó longo de tódolos países do mundo eliminando tódalas trabas que estes podan poñer ás súas actividades.

(fonte: ATTAC Catalunya)

A idea de cobrar un imposto ás transaccións financeiras cada vez ten máis adeptos, unha idea que fai xa mais de trinta anos foi presentada pero que é agora cando seduce a parlamentários, sindicalistas, intelectuais, feministas, militantes de todo tipo e sobre todo ós novos movimentos sociais. Todos contribuiron a transformar esta proposta nun tema social, de debate político, un eixo de investigación no terreno das posibles regulacións dos mercados financeiros, asi como no dos modos alternativos de financiación ao desenvolvimento. 
  
A coñecida como Taxa Tobin é un imposto reducido sobre as transaccións de trocos, presentada por James Tobin (Nobel de Economía en 1981) en 1972 como alternativa de loita fronte á especulación financeira, característica duns mercados nos que dende fai dez anos se produciu unha concentración masiva do poder financeiro. O "especulador institucional” xurdiu como poderoso  actor, capaz de se impoñer sobre os intereses de tipo máis tradicional, ligados, por exemplo, a unha actividade productiva. Gracias a diversos instrumentos, estes especuladores institucionais poden apropiarse dunha parte da riqueza xerada polos productores de bens e servicios [...].   
Desvinculados da economia real, poden, sen embargo, precipitar a quebra de grandes empresas industriais. Diariamente, arredor dun billón e medio de dolares van e veñen repetidamente, especulando sobre as variacións na cotización das divisas. 
Esta inestabilidade dos trocos é unha das causas da alza dos intereses reais que frea o consumo doméstico e os investimentos das empresas; somente unha fracción ínfima das operacións, estimada entre o 3% e o 8% ten como obxectivo pechar transaccións comerciais internacionais ou promover transferencias de capitais destinadas a investimentos produtivos. Un 80% das transaccións corresponden a idas e voltas de duración inferior a unha semana laborable, ainda que moitas operacións de compra e venda realizan-se en prazos ainda máis curtos. 
  
Esta tributación de operacións de troco podería xogar un dobre papel. Por unha parte frear a movilidade dos capitais e reducir a inestabilidade monetária internacional. Por outra parte, crear un mecanismo de financiación que podería servir para sanear a situación financeira internacional: con un volume de operacións no mercado de trocos de 1,6 billóns de dolares diários, uns 380,9 billóns ao ano, unha taxa de 0,1% procuraría 230.000 millóns de dolares anuais, recursos que poderían dedicar-se a un fondo de desenvolvimento en benefício dos países sometidos ó empobrecemento (lembremos que o Programa de Nacións Unidas, PNUD calculou para o ano 1995 unha necesidade de 125.000 millóns de dolares para levar adiante  un programa de erradicación da pobreza a nível planetario). A Tasa debe ser baixa, para penalizar somente as operacións puramente especulativas de ida e volta a moi corto prazo entre moedas, e non os investimentos. 
  
O imposto Tobin non é a única solución ós numerosos problemas e reivindicacións xerados pola mundialización financeira. Representa unha das posibilidades movilizadoras do control dos fluxos financeiros mundiais. Pola sua simplicidade, os seus mecanismos, as suas consecuencias, permite atinxir fins diversos e complementarios. É, ademais dunha ferramenta pedagóxica, unha proposta dinámica que permite facer comprender á cidadanía por o que as actuais disfuncións sociais, económicas e políticas veñen ligadas á actual globalización liberal.

Este artigo foi publicado no Faro de Vigo o 30-8-2001. 
O seu autor, Manolo Martínez Barreiro, é membro fundador de ATTAC Galicia.